Lokata czy obligacja skarbowa? Odpowiedź zależy od jednego
Odczyt: policzyłem to dla każdego miesiąca zakupu, osobno dla każdego horyzontu. Wobec najlepszych ofert na rynku obligacja na horyzoncie do roku nie wygrała ani razu w 141 miesiącach zakupu, a połowę porównań wygrywa dopiero między czwartym a piątym rokiem. Wobec przeciętnego depozytu według NBP połowę przekracza już po 8 miesiącach. To jest ten sam rynek i ten sam czas. Różni się tylko to, czy ktoś szuka ofert.
Pytanie „lokata czy obligacja” zwykle dostaje odpowiedź w stylu „na krótko lokata, na długo obligacja”. Chciałem sprawdzić, gdzie dokładnie leży granica, więc policzyłem obie strony na dokumentach: obligacje z 1393 listów emisyjnych Ministerstwa Finansów, depozyty z dwóch niezależnych źródeł. Wyszło, że granica nie jest jedna, tylko przesuwa się o kilka lat w zależności od tego, z czym porównujemy. Na końcu sprawdzam to samo na ofertach z listopada 2026.
Dwie odpowiedzi na to samo pytanie
Dla każdego miesiąca zakupu i każdego horyzontu porównałem najlepszą dostępną wtedy obligację z najlepszym depozytem, licząc na 100 zł po podatku i uwzględniając kary za wcześniejsze wyjście. Poniżej udział miesięcy, w których wygrała obligacja. Liczba porównań jest podana przy każdym horyzoncie, bo przy późniejszych zakupach dłuższe okresy jeszcze się nie zakończyły.
| Horyzont | Wobec najlepszych ofert | Wygrane / porównań | Wobec przeciętnego depozytu | Wygrane / porównań |
|---|---|---|---|---|
| 3 mies. | 0,0% | 0 / 141 | 0,8% | 2 / 258 |
| 6 mies. | 0,0% | 0 / 141 | 44,2% | 114 / 258 |
| 8 mies. | 0,0% | 0 / 141 | 54,7% | 141 / 258 |
| 12 mies. | 0,0% | 0 / 141 | 66,3% | 171 / 258 |
| 24 mies. | 15,5% | 20 / 129 | 98,4% | 242 / 246 |
| 36 mies. | 34,5% | 39 / 113 | 86,1% | 198 / 230 |
| 48 mies. | 49,5% | 50 / 101 | 92,7% | 202 / 218 |
| 60 mies. | 70,8% | 63 / 89 | 95,1% | 194 / 204 |
| 120 mies. | 100,0% | 29 / 29 | 100,0% | 144 / 144 |
Obie serie opisują ten sam rynek w tym samym czasie. Rozjeżdżają się wyłącznie dlatego, że jedna zakłada szukanie ofert, a druga jego brak: przy 48 miesiącach obligacja wygrywa w 49,5% porównań z najlepszymi ofertami i w 92,7% z przeciętnym depozytem.
Skąd bierze się ta różnica
Z rozstępu wewnątrz samego rynku depozytów. Średnie oprocentowanie nowych umów, które publikuje NBP, i górna półka ofert to dwie zupełnie różne liczby, a rozpiętość między nimi bywała ogromna. W 2021 górna półka dawała około 4,45%, podczas gdy średnia wynosiła 0,31%, czyli ponad czternaście razy mniej. Dziś różnica jest niemal dwukrotna.
| Rok | Górna półka | Średnia NBP | Różnica |
|---|---|---|---|
| 2015 | 4,39% | 1,87% | 2,52 p.p. |
| 2016 | 3,41% | 1,66% | 1,75 p.p. |
| 2017 | 2,89% | 1,64% | 1,25 p.p. |
| 2018 | 3,56% | 1,85% | 1,71 p.p. |
| 2019 | 3,90% | 1,58% | 2,32 p.p. |
| 2020 | 4,08% | 0,62% | 3,46 p.p. |
| 2021 | 4,45% | 0,31% | 4,14 p.p. |
| 2022 | 6,15% | 4,27% | 1,88 p.p. |
| 2023 | 7,99% | 5,71% | 2,28 p.p. |
| 2024 | 7,35% | 4,44% | 2,91 p.p. |
| 2025 | 6,93% | 3,96% | 2,97 p.p. |
| 2026 | 6,12% | 3,18% | 2,94 p.p. |
Obligacja konkuruje z jedną, konkretną liczbą. To, którą z tych dwóch ma pobić, zależy wyłącznie od tego, czy porównujesz ją z ofertą własnego banku, czy z najlepszą na rynku.
A na dzisiejszych ofertach? Stan na 27 października 2026
Historia mówi, jak było. Sprawdziłem więc to samo na obligacjach sprzedawanych w listopadzie 2026 i na depozytach, które można było założyć w tym samym tygodniu, z ich prawdziwymi limitami i karami za zerwanie. Parametry obligacji pochodzą z list emisyjnych nr 103–108/2026, stawki depozytów z tabel i stron banków. Dla lat, w których stopa obligacji zależy od inflacji, przyjąłem ścieżkę z projekcji NBP z lipca 2026. Kwota do 400 000 zł, zysk netto na 100 zł.
| Wyjście po | Depozyt | Który | Obligacja | Która | Różnica |
|---|---|---|---|---|---|
| 3 mies. | 1,10 zł | konto oszczędnościowe, 5,50% przez 90 dni | 0,41 zł | OTS0227 | −0,69 zł |
| 6 mies. | 1,56 zł | konto oparte o WIBOR 3M | 1,09 zł | ROR1127 | −0,47 zł |
| 12 mies. | 3,36 zł | lokata roczna 4,15% (gwarancja estońska) | 3,05 zł | ROR1127 do wykupu | −0,31 zł |
| 18 mies. | 4,78 zł | konto oparte o WIBOR 3M | 4,60 zł | TOS1129 | −0,18 zł |
| 24 mies. | 6,80 zł | lokata dwuletnia 4,20% (gwarancja estońska) | 6,47 zł | TOS1129 | −0,33 zł |
| 36 mies. | 10,21 zł | lokata trzyletnia 4,20% | 11,17 zł | TOS1129 do wykupu | +0,96 zł |
| 48 mies. | 13,77 zł | lokata czteroletnia 4,25% (gwarancja estońska) | 14,32 zł | TOS1129, druga seria | +0,55 zł |
| 60 mies. | 17,21 zł | lokata pięcioletnia 4,25% (gwarancja estońska) | 18,46 zł | TOS1129, druga seria | +1,25 zł |
Punkt, od którego obligacja trwale wychodzi wyżej, zależy od inflacji słabiej, niż można by się spodziewać. Wyznacza go bowiem trzyletnia TOS, czyli seria o stałej stopie 4,40%: jej wynik jest znany z góry, tak samo jak stawki lokat.
| Scenariusz | Obligacja wyżej od miesiąca | Która |
|---|---|---|
| niska inflacja: 1,5%, stopa NBP 3,00% | 14, z przerwą w 24.–25. | TOS1129 |
| projekcja NBP z lipca 2026 | ok. 26 | TOS1129 |
| wysoka inflacja: 6,0%, stopa NBP 5,75% | 30 | EDO1136 |
⚠ Przewaga depozytu do około dwóch lat stoi dziś na dwóch produktach: koncie oszczędnościowym opartym o WIBOR 3M, bez terminu, do 400 000 zł, oraz lokatach banku z gwarancją estońską, nie BFG (4,15% na rok, 4,20% na dwa i trzy lata). Lokata wygrywa tylko wtedy, gdy trzymasz ją dokładnie do końca: po roku 3,36 zł wobec 3,05 zł z ROR, po dwóch latach 6,80 zł wobec 6,47 zł z TOS. Zerwana lokata oddaje zero odsetek, a przedterminowy wykup obligacji kosztuje najwyżej opłatę, więc między tymi punktami wyżej bywa obligacja. Przeciętna nowa lokata powyżej roku według NBP to 1,92% (czerwiec 2026), czyli po trzech latach 4,78 zł na 100 zł wobec 11,17 zł z TOS.
Na dzisiejszych ofertach depozyt prowadzi do około dwóch lat, obie linie idą potem łeb w łeb, a od trzeciego roku wyżej jest TOS: po 36 miesiącach 11,17 zł wobec 10,21 zł na każde 100 zł.
Czego ta analiza nie mierzy
Te dwie miary historyczne mają różną wiarygodność i chcę to postawić jasno. Średnia NBP jest pomiarem: publiczną statystyką banku centralnego. Górna półka jest przybliżeniem, które zbudowałem sam. To dziewięćdziesiąty percentyl oprocentowań opisywanych w 11 095 artykułach o promocjach bankowych, z realnymi datami publikacji. Nie jest to zestawienie ofert, tylko obraz tego, co w danym miesiącu na rynku opisywano.
Sprawdziłem tę miarę trzema sposobami. Idzie w parze ze statystyką NBP (korelacja 0,92), ani razu nie spada poniżej średniej rynkowej, co byłoby sprzeczne z definicją górnej półki, a jej wartość za 2026 rok wynosi 6,12% wobec 6,10% w naszym zweryfikowanym katalogu ofert. Dwa niezależne źródła schodzą się na tej samej liczbie. Mimo to żadnej kwoty z tego źródła nie podaję jako faktu o konkretnej ofercie.
⚠ Analiza nie uwzględnia też premii za założenie konta, która na krótkim horyzoncie bije wszystko inne, ale jest kwotą stałą, więc jej znaczenie topnieje wraz z kwotą. Część historyczna nie uwzględnia limitów: najlepsze oferty mają zwykle górny limit kwoty objętej promocyjną stawką, a obligacje limitu nie mają. Część o dzisiejszych ofertach liczy już tylko te depozyty, których limit obejmuje 400 000 zł. Scenariusz na lata, w których stopa zależy od przyszłej inflacji, jest założeniem, a nie prognozą.
Zobacz też
Co się dzieje przy wcześniejszym wyjściu z obligacji, rozkładam w analizie ile daje obligacja, jeśli wyjdziesz wcześniej, a historię samej opłaty w tekście o jej zmianach od 2003 roku. Aktualne stawki po stronie depozytowej zbieram w rankingach kont oszczędnościowych i lokat. Jeśli Twój kapitał długoterminowy pracuje już gdzie indziej, możesz wyłączyć scenariusz lokat i używać obrotomierza do samych promocji.
Najczęstsze pytania
Co się bardziej opłaca, lokata czy obligacja skarbowa?
To zależy od horyzontu i od tego, czy porównujesz z przeciętnym depozytem, czy z najlepszą ofertą na rynku. Z naszego przeliczenia na danych z lat 2005–2026: wobec górnej półki rynku obligacja na horyzoncie do roku nie wygrała ani razu, a połowę porównań wygrywa dopiero między czwartym a piątym rokiem (49,5% przy 48 miesiącach, 70,8% przy 60). Wobec średniego oprocentowania nowych depozytów według NBP połowę przekracza już po 8 miesiącach.
A na ofertach z listopada 2026?
Przy projekcji inflacji NBP z lipca 2026 najlepszy depozyt i najlepsza obligacja zrównują się po około dwóch latach, a od trzeciego roku wyżej jest trzyletnia TOS: po 36 miesiącach 11,17 zł netto na 100 zł wobec 10,21 zł z najlepszej lokaty trzyletniej. Przy inflacji 1,5% obligacja wychodzi wyżej od 14 miesięcy, z wyjątkiem chwili, gdy kończy się lokata dwuletnia; przy 6% od 30. To migawka z 27 października 2026.
Dlaczego na krótkim horyzoncie obligacja przegrywa z kontem oszczędnościowym?
Bo obligacja ma opłatę za przedterminowy wykup, a konto oszczędnościowe nie ma żadnej kary za wypłatę. Potrącenie nie przekracza narosłych odsetek, ale dopóki odsetki są od niego mniejsze, zabiera je w całości. Powstaje okres, w którym wyjście z obligacji daje dokładnie zero, podczas gdy konto płaci od pierwszego dnia.
Jak duża jest różnica między najlepszą lokatą a przeciętną?
W 2026 roku górna półka rynku to około 6,1%, a średnie oprocentowanie nowych umów depozytowych gospodarstw domowych według NBP wynosiło 3,18%, czyli różnica jest niemal dwukrotna. W 2021 była skrajna: około 4,45% wobec 0,31%, ponad czternastokrotnie.
Czy obligacje zawsze wygrywają na dziesięć lat?
W naszych danych tak, ale trzeba to czytać ostrożnie. Porównanie na horyzoncie stu dwudziestu miesięcy wobec górnej półki rynku opiera się na 29 okresach, rozpoczynających się między wrześniem 2014 a majem 2017, i wszystkie obejmują skok inflacji z lat 2022 i 2023. Wynik jest prawdziwy, ale pochodzi z jednego epizodu inflacyjnego, a nie z wielu niezależnych.
Zakres tego tekstu
To jest zestawienie i kalkulacja na publicznych danych, nie porada ani rekomendacja. Porządkuję liczby i pokazuję, jak zmienia się wynik w zależności od horyzontu i punktu odniesienia; wyboru nie podpowiadam. Obligacje skarbowe są instrumentem finansowym objętym gwarancją Skarbu Państwa, a nie gwarancją Bankowego Funduszu Gwarancyjnego, która obejmuje depozyty bankowe do równowartości 100 000 euro. Część lokat z tabeli (Raiffeisen Digital Bank) objęta jest gwarancją zagraniczną, a nie BFG. Obrotomierz zajmuje się depozytami i promocjami bankowymi; innych klas aktywów nie analizuję i nie porównuję.
Źródła i metoda
- NBP, statystyka stóp procentowych : średnie oprocentowanie nowych umów depozytowych gospodarstw domowych w złotych, według terminu pierwotnego, miesięcznie od stycznia 2005; to jest miara przeciętnego depozytu w tym tekście.
- Ministerstwo Finansów, listy emisyjne obligacji detalicznych : parametry każdej emisji: stopa pierwszego okresu, marża, mechanizm indeksacji i opłata za przedterminowy wykup; emisje z listopada 2026 to listy nr 103/2026 (OTS0227), 104/2026 (ROR1127), 105/2026 (DOR1128), 106/2026 (TOS1129), 107/2026 (COI1130) i 108/2026 (EDO1136).
- Ministerstwo Finansów, tabele odsetkowe : dzienne wartości narosłych odsetek dla każdej emisji; użyte jako niezależna kontrola naszego modelu wyceny, odchylenie do 0,0044 zł na 100 zł.
- Ministerstwo Finansów, informator obligacyjny : zasady opodatkowania: przy przedterminowym wykupie podstawą jest dochód postawiony do dyspozycji pomniejszony o opłatę, a przy kapitalizacji podatek pobiera się w dniu udostępnienia środków.
- GUS, miesięczne wskaźniki cen towarów i usług konsumpcyjnych : wskaźnik dwunastomiesięczny, którego listy emisyjne używają wprost do indeksacji obligacji EDO, COI, ROS i ROD; we wrześniu 2026 wyniósł 4,0% według szybkiego szacunku.
- NBP, projekcja inflacji i PKB z lipca 2026 : ścieżka centralna inflacji 2,9%, 2,7% i 2,2% w latach 2026–2028, sporządzona przy założeniu stałych stóp procentowych; to jest scenariusz bazowy części o dzisiejszych ofertach.
- Toyota Bank, tabela oprocentowania dla konsumentów od 16.10.2026 : Indeksowane Konto Oszczędnościowe: WIBOR 3M z 29.09.2026, czyli 3,85% w IV kwartale, do 400 000 zł, stawka ustalana kwartalnie, kapitalizacja miesięczna.
- Inbank, oprocentowanie lokat na stronie banku (odczyt 27.10.2026) : lokata standardowa: 4,15% na 12 miesięcy, 4,20% na 24 i 36, 4,25% na 48 i 60; do 1 000 000 zł na klienta; gwarancja estońska, nie BFG, podatek pobiera bank według polskich przepisów.
- Raiffeisen Digital Bank, tabela oprocentowania lokat od 01.10.2026 : Lokata dla Ciebie: 3,70% na 12 miesięcy, 3,80% na 24, 4,00% na 36; gwarancja austriacka, nie BFG; bank potrąca 25% austriackiego podatku, z tą stawką liczę.
- ING Bank Śląski, regulamin promocji „Bonus na start” od 17.09.2026 : Otwarte Konto Oszczędnościowe: 5,50% przez 90 dni do 400 000 zł, potem stawka standardowa.